Verimli Ders Çalışma
Yöntemleri
Başarılı olabilmek; çalışmanın
karşılığını en üst düzeyde alabilmek, etkili çalışma yollarını iyi bilmek, etkili
çalışma yöntemlerini uygulamak ve programlı çalışma alışkanlıklarını geliştirmekle
mümkündür. Öğrencilerimiz verimli ders çalışma yöntemlerini bilmediklerinden bir
takım yanlış çalışma alışkanlıkları oluşmaktadır.
Bu yanlış çalışma
alışkanlıkları şunlardır :
• Çalışma zamanını
düzensiz kullanmak.
• Evin çesitli yerlerini
çalisma yeri olarak kullanmak.
• Yatarak veya uzanarak ders
çalismak .
• Müzik, televizyon,
poster, afis, resim gibi dis uyaricilari çalisma ortaminda bulundurmak.
• Yanlis okuma
aliskanliklari nedeni ile yavas okumak.
• Çalisirken hayal kurmak ,
çesitli endiseler gibi dis etkenlerle sik sik dersten kopmak.
• Dersi ezberleyerek
çalismak.
• Kaynaklardan yararlanmayi
bilmek.
VERİMLI
DERS ÇALIŞMA YÖNTEMLERİ
1 – Ögrenmeye hazir olmak.
2 – Niçin ögrenecegimizi bilmek.
3 – Planli çalismak.
4 – Dikkati çalisma konusu
üzerinde yogunlastirmak.
5 – Anlama gücünü gelistirmek.
6 – Ögrenilenleri hatirda tutmak.
7 - Iyi okumak ve okuma hizini
artirmak.
8 - Ödev hazirlamayi ögrenmek.
9 - Sinavda basarili olmanin
yollarini ögrenmek.
1 -
ÖĞRENMEYE HAZIR OLMAK
Ögrenme ; Yeni davranislar
kazanarak yada kazanilmis davranislarda degisiklik meydana getirme sürecidir.
Ögrenci sinifa gelirken yada ders
çalismaya baslamadan önce ögrenecegi konuya motive olmali ve ögrenecegi konuya
ihtiyaç duymalidir. Aksi taktirde zamanini bosa harcamis olur.
Ögrenmeye hazir olma, ögrencinin
bazi ögretim hedeflerine göre varolan kapasitesinin, yeterlilik durumudur. Ögrenmeye
hazir olma, ögrencinin bilgisi, yetenekleri, ilgileri, aliskanliklari, tutumlari ve
degerleri ile ilgilidir. Bu ögeleri dikkate almayan bir ögrenme durumunda, geçerli
ögrenme yasantilarinin olusmasi oldukça güç olur.
Ders çalismaya baslamadan önce
olumsuz düsüncelerden uzaklasmak gerekir. Olumsuz düsüncelerden uzaklasmak için
sunlar yapilmalidir.
• Sinav için olumlu
düsünün.
• Kendinize, kendi
degerinizin altinda deger biçmeyin.
• Bu dersi anlamiyorum deyip
bir kenara atmayin.
• Sinav basarinizla, kisilik
degerinizi es görmeyin.
2
– NİÇİN ÖĞRENECEĞİMİZİ BİLMEK
Neyi, niçin ögrenilecegini bilmek,
ögrenmek için gerekli olan motivasyonu olumlu yönde etkilemesi yaninda, amaci,
muhtevasi bilinen bir konu, birey için daha anlamli olacak ve kolay ögrenilecektir.
Çalismaya baslamadan önce amaç, çok açik bir sekilde
belirlenmeli ve bosa vakit
harcanmamalidir. Amaca uygun planlama yapmak, sizi bosa vakit harcamaktan kurtaracaktir.
Birden fazla amaciniz olabilir, Bunlari önem sirasina koymali, tüm gücünüzü en
önemli olan amacinizi gerçeklestirmek için harcamalisiniz. Amaçlar motivasyon için
temel olusturur ve davranisi yönlendirir. Çalismak istedikleri halde çalisamadiklarini
söyleyen ögrencilerin çogu, çalismak için kendilerine ait bir amaçlarinin olmadigini
belirtmislerdir. Çalismak için kendisine ait bir amaci olmayan bir ögrencinin verimli
ders çalismasi mümkün degildir. Etkili ve verimli ders çalismanin yolu ise planli
çalismaya baglidir.
3 – PLANLI ÇALIŞMA
Planli çalisma bastan sona amaçli
bir istir. Plan bir ögrenciye ;
• Bir isin hazirlanmasinda
kendisine yeterli zamani ayarlamasini saglar.
• Daha etkin olmasina
yardimci olur.
• Kendisine güvenini
artirir.
• Sorunlarini çözmesini
kolaylastirir.
• Dogru karar vermesini
saglar ve kararsizliktan kurtarir.
Plan hazirlarken asagidaki noktalara
dikkat edilmelidir :
• Çalismak için ayrilacak
saatler saptanirken, çalisacak dersin verildigi gün ve saate yakin olmasina dikkat
edilmelidir. Bu durum unutmayi azaltir, ögrenileni pekistirir.
• Çalisma plani, ani olarak
ortaya çikabilecek durumlarda çalismanin degisik saatlere kaydirilmasina olanak verecek
esneklikte olmalidir.
• Çalisma sürelerinin
uzunlugu derslerin özelliklerine göre düzenlenmelidir.
• Hangi saatte neyin
çalisilacagi kesin olarak önceden bilinmelidir.
• Çalisma aralarindaki
dinlenmeler ne çok uzun ne de çok kisa olmalidir.
• Yapilan plana ne ölçüde
uyuldugu günün sonunda mutlaka denetlenmelidir.
Plan üç asamada hazirlanabilir:
1. Asama : Her dersten,
çalisilmasi gereken konular saptanmalidir.
2. Asama : Bu konular haftanin belli
günlerine bölünerek, yerlestirilmelidir.
• Asama : Okuldan gelis
zamani ile yatis saati arasinda kalan süre hesaplanmalidir. Bir gün boyunca yemek,
dinlenme, okul isleri, varsa hobileri ,spor müzik gibi günlük aktivitelerden arta kalan
sürede 45 dk. Ders, 5 dk. Tekrar, 10 dk. Dinlenme olmak üzere seçilen konular bitene
kadar çalisilmalidir.
4
– DİKKATI ÇALIŞMA KONUSU ÜZERİNDE YOĞUNLAŞTIRMAK
Dikkat, bilincin belli bir noktada
toplanmasi haline denir .Ögrencinin , dikkatini konu üzerine toplamadan çalismaya
direnmesi bosuna zaman kaybetmekten baska bir sey degildir.
Etkili bir çalismanin gerisinde
yatan temel öge dikkattir. Dikkatin belli bir noktada toplanmasi için “ güçlü
amaçlar “ saptanmalidir.
Ders üzerinde dikkati
toplayamamanin iki nedeni vardir.
• Bu konuda bir aliskanliga
sahip olmama,
• Konu üzerinde
çalisirken, konu disindaki bir sorunun zihni rahatsiz etmesidir
Fakat unutulmamalidir ki dikkat ,
alistirmalarla kazanilan ve gelistirilen bir aliskanliktir.
DİKKATİ DAĞITAN BAZI NEDENLER :
• Önemsiz sorunlarin zihni
oyalamasi.
• Duygusal sorunlarin
olmasi. Duygusal sorunlar zihnini bir kisir döngüye sokar. Bu durumda gerçekçi olup,
duygularimizla degil aklimizla hareket edip bu sorunlardan kendimizi korumaliyiz.
• Çalisirken gereksiz
ayrintilara dalinmasi.
• Çevrede olumsuz
uyaricilarin olmasi.
• Ögrencilerde yetersizlik
duygularinin bulunmasi.
• Ögrenilecek bilgilerin
sistemsiz, zor ve karmasik olmasi.
• Düzensiz ve amaçsiz
çalisilmasi.
• Müzik dinleyerek.
Televizyon izleyerek veya sakiz çigneyerek ders çalisilmasi.
• Zorlanilan derslerin
bulunmasi.
• Yatarak ders çalisilmasi.
• Çalisma aninda uygun
dinlenme araliklari verilmemesi.
• Motivasyon eksikligi,
isteksizligi.
DİKKATI TOPLAMA YOLLARI :
• Çalisma amacinin
saptanmasi : Amaç yapilan isin neden yapildigini belirler. Yaptigi isin amacini bilmek
ögrencinin bu isi benimseyip, ona sahip çikmasina ve bu is için güdülenmesine
yardimci olur.
• Çalisma için karar verme
: Çalisma üzerinde dikkatin toplanabilmesi için gerekli kararlarin verilmis olmasi
gerekir.
• Konuya merak duyma : Merak
konuya karsi ilgi uyandirir ve dikkatin konu üzerinde yogunlasmasini saglar.
• Fiziksel çevrenin
düzenlenmesi : Çalisma için uygun masa, sandalye, oda isisi, isik durumu, sessizlik
gibi kosullar saglanmalidir. Divan, koltuk, yatak ve yumusak sandalye gibi çalismayi
olumsuz etkileyecek ortamlarindan uzak durmalidir.
• Planli ve sistemli
çalismayi bilme : Planli çalismada ögrenci kendini konuya daha çok verir, dikkatin
dagilmasini önleyerek, çalismada etkililik süresini artirir.
• Çalismada çesitlilik
saglama : Çalisma sirasinda okuma, yazma, anlatma, uygulama, test çözme vb. degisik
etkinliklere yer vermek dikkatin dagilmasini önler.
• Çalismada hedef saptama :
Gerçekte konu ne olursa olsun çalismaya geçmeden önce, ögrenci kendisine erisilebilir
bir hedef seçmelidir. Bu hedefe ulasmadan çalismayi birakmamalidir. Seçilen hedefler
gerçekçi olmalidir. Ögrenci gücünün yetmeyecegi hedeflere ulasmayi arzuladigi zaman,
bu hedefleri gerçeklestirmesi zorlasir. Sik sik koydugu hedefe ulasamayan ögrenci
kendisine güvenini yitirerek derslere karsi genel bir isteksizlik duyar ve basarisizlik
duygusuna kapilir.
• Kendine güvenme : Güven
eksikligi olan bir ögrencinin kendine güven duymasinin en etkili yolu, o isi
basaracagina kendini inandirmasidir.
• Çalisma öncesi yeterince
dinlenmis olma : Asiri duyarlilik, karamsarlik, isteksizlik, bedensel yorgunluk,
uyumsuzluk gibi nedenlerle beliren bitkinlige düsmemek için, her zaman ayni biçimde
olan çalisma yöntemlerinden kaçinilmalidir.
5
– ANLAMA GÜCÜNÜ GELİŞTİRMEK :
Bir seyi ögrenirken ve hatirlarken
bütün duygularinizi kullanmalisiniz.
• Gerekli gereksiz her seyi
ögrenmek yerine yalniz gerekli bilgiler ögrenilmelidir. Bu nedenle, okuldaki
derslerinize düzenli olarak devam etmelisiniz.
• Ögrenmede somut olanlarin
soyut olanlardan daha kolay ögrenildigi bir ilkedir. Ögrendiginiz bu ilkeyi sorunlarin
çözümünde kullanarak somutlastirin.
• Ögrenirken kavramlari,
formülleri kodlayin. Örnegin ; arkadasiniza ait olan 312 83 23 gibi bir telefon
numarasini 312 Ankara'nin alan kodu, 83 dogum yilim, 23 nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk
Bayrami gibi kodlayarak ögrenirseniz hatirlamaniz da kolay olur.
• Sözcük, kural, tanim,
formül gibi seyleri ezberlemede kart yöntemini kullanin. Bunlari küçük kartlara
yazarak bos kaldiginiz her firsatta çikarip okuyun.
• Anlami yada niteligi
bilinmeden hiçbir yasa , kural, ilke asla ezberlenmemelidir.
• Sinavlardaki bazi sorular
bilgi temellidir. Bu da ögrenilen bilgilerin degisik zamanlarda farkli bilgilerle
birlestirilip kullanilmasini zorunlu kilar. Bir dersle ilgili temel kavram ve ilkeleri
bilmiyorsaniz, o dersle ilgili daha karmasik konulari anlamaniz mümkün degildir. Bu
nedenle bilgi eksikliginizi gidermeli, ögretmenlerinizden yardim istemelisiniz.
6
– ÖĞRENİLENLERİ HATIRDA TUTMAK :
Çalismada en iyi verimi alabilmek
için ders çalisma seanslarini 30-40 dk. lik bölümlere ayirmali ve 30-40 dakika
çalistiktan sonra da 10 dakikalik bir tekrar yapmak gerekir. Her çalisma seansinda sonra
10 dakikalik bir dinlenme arasi verilmemelidir. Bu dinlenme ile beden gevser. Zihin
ögrendiklerini saglamlastirir. Bu hatirlamayi kolaylastirir.
Problem çözerken sonuca ulasincaya
kadar ara verilmemelidir. Uzun bir listeyi çalismak yerine parçalara bölerek çalismak
daha kolaydir.
Ögrendiginiz bir bilgi önce “
kisa süreli bellege “ yerlesir. Bu bilgiler hemen unutulur. Bunlar unutulmasina engel
olmak için sik sik tekrarlar yapmak gerekir. Bu tekrarlar sayesinde kisa süreli
bellekteki bilgiler uzun süreli bellege aktarilir.
Sistemli yapilan tekrarlar sayesinde
bilgiler uzun süreli bellege yerlesir ama bu bilgiler henüz bize mal olmamistir.
Bilgilerin bize mal olabilmesi ve gerektiginde hatirlanabilmesi için bilgilerin
kullanilmasi, yani sinanmasi gerekir. Sinama, bilgi transferinin gerçeklesebilmesi için
kaçinilmazdir. Ögrencinin ögrendigi konuyla ilgili kendi fikirlerini olusturmasi,
sorular çikarmasi, konu ile ilgili problemler çözmesi, konunun benzerlik ve
ayriliklarini ayir etmeye çalismasi sinama için yeterlidir. Sinama bizi uzun süreli
bellekte depolanan bilgiye götürür.
Yeni ögrenilen bilgilerin hemen
arkasindan yapilan tekrarlar çok önemlidir. Çünkü, insan ögrendiklerinin yarisini
ögrenmeden sonraki ilk 20 dakikada unutur. Ilk 24 saat içinde de geriye kalan bilginin %
70 ini unutur.
7
– İYİ OKUMAK VE OKUMA HIZINI ARTIRMAK :
Iyi ve etkili okuma denilince,
okudugunu anlama ve hizli okumak akla gelir.
Okurken sunlara dikkat edilmelidir :
• Önce okunulacak konuya
hizlica göz atilmali ve bu konuda bir izlenim olusturulmalidir.
• Bu izlenimlere göre konu
ile ilgili sorular çikarilmali ve bu sorulara yanit alabilmek için hizlica okunmalidir.
• Sonra ana fikir
özetlenmeli ve not edilmelidir.
8
– ÖDEV HAZIRLAMAYI ÖĞRENMEK :
Iyi bir ödev hazirlayabilmek için
ödev konusunu iyi anlamak ve daha sonra ödev konusu ile ilgili kaynaklari toplayarak
ödev hazirligina baslamak gerekir. Ödevi yazmaya baslamadan önce ödev konusunda plan
yapilmali, nelere hangi sina ile yer verilecegi tespit edilmelidir.
9
– SINAVDA BAŞARILI OLMANIN YOLLARINI ÖĞRENMEK :
Ögrencilerin sinava karsi
takindiklari tutum onlarin, basarilarini etkilemektedir. Sinavdan korkan ögrencilerin,
sinavda basarili olamama durumlari söz konusudur. Bunun için ilk yapacaginiz is
ögrenciyi sinava hazirlamakla birlikte, ögrencinin kendine güven duygusunu gelistirmek
olmalidir. Çünkü etkili ve verimli ders çalisma aliskanligi kazanabilen, sinav korkusu
en az olan ögrenciler, kendine güven duygusu yüksek olan ögrencilerdir.
Sinavda basarinin ilk kosulu,
gününden çok önceden baslayarak, amaçli ve kararli bir çalismanin yapilmis olmasini
gerektirir. Sinav hazirligi için dikkate alinacak baslica noktalar sunlardir :
• Konu özetlerinin
çikarilmasi
• Ögrenilenlerin
yinelenmesi
• Önceki sinav sorularinin
incelenmesi
• Çalismada agirlik
verilecek konularin saptanmasi
• Ögretmen gibi düsünme
• Sinav denemeleri yapmak
• Az bilinen konular
üzerinde çalismak
• Sinav hakkinda ön bilgi
sahibi olmak
ETKİLİ DERS ÇALIŞMA
YÖNTEMLERİNİ KULLANMASINA, ÖĞRENMEYE VE ÖĞRENCİNİN GELİŞİMİNE YÖNELİK TÜM
ÖNLEMLERİN ALINMASINA RAĞMEN ÖĞRENCİ HALEN BAŞARILI OLAMIYORSA, BİR PSİKOLOJİK
DANIŞMANDAN GÖRÜŞ VE YARDIM İSTENMESİ YARARLI OLACAKTIR.
“ HAYATINIZDA HİÇBİR ŞEYİ TESADÜFLERE BIRAKMAYINIZ
“ |