BEP Nedir ? Yasal Dayanakları Nedir ? Kimler Hazırlar ve Görevleri Nelerdir...

BEP Nedir ? Yasal Dayanakları Nedir ? Kimler Hazırlar ve Görevleri Nelerdir ?

36906
0

BİREYSELLEŞTİRİLMİŞ EĞİTİM PROGRAMI (BEP) NEDİR?

Bireyselleştirilmiş eğitim programı özel gereksinimli bireyin gelişimi veya ona uygulanan programın gerektirdiği disiplin alanlarında (öz-bakım, akademik beceriler, sosyal beceriler, iletişim v.b) eğitsel gereksinimlerini karşılamak üzere uygun eğitim ortamlarından (okul, özel eğitim okulu, özel sınıf, mesleki eğitim merkezi, v.b) ve destek hizmetlerden (kaynak oda, sınıf-içi yardım, dil ve konuşma terapisi, fiziksel rehabilitasyon v.b.) en üst düzeyde yararlanmasını öngören yazılı dokümandır. Bu doküman aile, öğretmen ve ilgili uzmanların işbirliği ile planlanır ve bireyin ailesinin onayı ile uygulanır.

 

 

Bir özel eğitim programıdır.

Özel eğitim gerektiren birey için geliştirilmiş ve ailesi tarafından onaylanmış bu program; bireyin, ailenin, öğretmenin gereksinimleri doğrultusunda hazırlanmıştır ve hedeflenen amaçlarda verilecek destek eğitim hizmetlerini içerir.Özel eğitim gerektiren öğrencinin, normal sınıf düzeyinde belirlenmiş beklentilerinden farklı olarak, belirlenen bir süre içinde öğrenme beklentilerinin, ihtiyaçlarının, ilgilerinin ve performansının bir özetidir.

Normal okul programındaki değişiklikleri ve uyarlamaları içeren ve her özel eğitim gerektiren öğrenci için hazırlanan yazılı bir plandır.Özel eğitim gerektiren öğrencinin gelişimini gözlemek ve iletişim kurmak için öğretmenlere yardımcı olan bir araçtır.Okul personeli ve destek hizmetleri veren kişilerin birlikte geliştirdikleri, uygulandıkları ve gelişmeleri izledikleri bir plandır.Gerektiğinde düzeltilebilen ve değiştirilebilen esnek bir çalışma programıdır.

BİREYSELLEŞTİRİLMİŞ EĞİTİM PROGRAMININ AMACI

Öğrencilere en üst düzeyde yararlanabilecekleri eğitim fırsatları sunmaktır.

BEP’ in İşlevleri Şu Şekilde Özetlenebilir.

1.BEP toplantıları, aile ve okul personeli arasındaki iletişim aracıdır. Öğrencinin gereksinimleri, nelerin sağlanabileceği ve karşılaşılabilecek durumların neler olabileceği konusunda her iki tarafa da eşit söz hakkı sağlar.

2.BEP, öğrencinin gereksinimi olan özel eğitim hizmetleri ve ilişkili destek hizmetlerin öğrenciye sunulacağına ilişkin yazılı bir taahhüttür.

3.BEP ailenin, okulun ve ilişkili tüm birimlerin çalışmalarını ve bunların öğrenciye katkılarını izleme ve değerlendirme aracıdır.

BİREYSELLEŞTİRİLMİŞ EĞİTİM PROGRAMLARI GEREKSİNİMİ

Özel gereksinimli öğrencilerin, son derece yoğun ve katı biçimde hazırlanmış normal eğitim programlarına uymaları çok zor hatta bazen olanaksızdır. Bu nedenle bu bireyler için eğitsel işlevde bulunma düzeyleri dikkate alınarak, gerek farklı eğitim düzenlemeleri, gerekse bu düzenlemeler içinde farklı amaçlara gereksinim duyulduğundan bu bireyler için BEP hazırlamak gereklidir.

“Ayşe gelişimsel gerilik gösteren 6 yaşında bir çocuktur. Yerleştirildiği anasınıfında oyun, yemek, uyku saatlerinde akranları ile benzer düzeyde işlevde bulunurken, kavram ve ünite saatlerinde akranlarından düşük düzeyde performans göstermektedir. Bu saatlerde Ayşe yere yatmakta, ağlamakta, bu etkinliklere katılmamak için problem davranışlar sergilemektedir. Ayşe’nin BEP ‘inde ünite ve kavram öğretiminde kaynak odada, Ali öğretmenle birlikte çalıştığı ve bunlara ilişkin amaçlara yönelik öğretiminden kaynak oda öğretmeninin sorumlu olduğu yazılıdır.”

Kimlerin BEP’e İhtiyacı Vardır?

Aynı yaş grubundaki çocuklara sağlanan eğitim olanaklarından yararlanmasını engelleyen özel eğitim gereksinimi olan bireylerin,Engeli ya da yetersizliği, eğitimsel performansını olumsuz olarak etkileyen bireylerin,Gereksinimlerinin karşılanması için özel düzenlenmiş destek eğitime gereksinim duyulan bireylerin Bireyselleştirilmiş eğitim programına ihtiyacı var demektir.

BEP grup hedefleri doğrultusunda bireyin bireysel hedeflerinin olması ve bu hedeflere nasıl ulaşılacağının belirlenmesidir.Bir başka deyişle okula devam eden her çocuk için hedef aynı olsa da, tutulan yol ve yolculuğun süresi farklı olacaktır.  Ancak özel eğitim gereksinimi olan birey için bu yolun BEP süreci ile çizilmesi ve değerlendirilmesi gerekir.

BEP birey için eğitsel bir yol haritasıdır.

BEP’İN YARARLARI

Çocuğun yapabilecekleri betimlenir.Çocuğa uygun eğitim hizmetleri sunulur.Çocuğun engelinden kaynaklanan farklı gereksinimleri belirlenir.Çocuğun kendi öğrenmesi ile ilgili daha fazla sorumluluk almasına yardımcı olunur.Çocuğun öğrenmesi izlenir.Çocuğun ilerlemeleri kayda alınır.Çocuğun ailesi ile diğer birim üyelerinin ilişkilerine katkıda bulunur.Çocuğun bilgi ve beceri eksiklerinin nasıl giderilebileceğine yol gösterir.Çocuğun eğitiminde karşılaşılabilecek sorunlar ve çözümler, alınacak kararlar hakkında aile ve okul personeline eşit söz hakkı sağlar.Çocuğun gelişiminin değerlendirilmesini sağlar.Programın, materyalin ve başlangıç noktalarının etkililiğinin değerlendirmesine yardımcı olur.

Bireyselleştirilmiş Eğitim Programı Hazırlama Aşamaları

BEP süreci yedi temel aşamadan oluşur:

  1. Bireyselleştirilmiş eğitim programını hazırlayacak ekibin oluşturulması,
  2. Çocuğun eğitsel performans (işlevde bulunma) düzeyinin belirlenmesi,
  3. Uygun eğitim ortamları ve bu ortamlarda sunulacak destek hizmetlerin belirlenmesi,
  4. Bireyselleştirilmiş öğretim programının hazırlanması,
  5. Uzun ve kısa dönemli amaçların belirlenmesi,
  6. Uygun öğretim materyalleri ve öğretim yöntemlerinin belirlenmesi,
  7. BEP’nın uygulanması, izlenmesi ve değerlendirilmesi için sorumluların belirlenerek, zaman çizelgesinin hazırlanması ve değerlendirme biçimine karar verilmesi.

Bireyselleştirilmiş Eğitim Programının Amaç ve İşlevleri

Özel gereksinimli olduğu belirlenen her öğrenci için BEP hazırlanır. Bu amaçla öğrenci ayrıntılı değerlendirmeye alınır. Ayrıntılı değerlendirme sonucunda belirlenen performans düzeyi ve eğitsel gereksinimleri doğrultusunda yılda bir kez BEP hazırlanarak yıl içerisinde BEP ekibinin uygun gördüğü aralıklarla değerlendirme yapılır. Özel gereksinimli her öğrenci için hazırlanması gerekli ve yasal olarak zorunlu bireyselleştirilmiş eğitim programlarının temel amacı, bu öğrencilere en üst düzeyde yararlanabilecekleri eğitim fırsatları sunmaktır.

BEP’nın işlevleri şu şekilde özetlenebilir.

BEP toplantıları, aile ve okul personeli arasındaki iletişim aracıdır. Öğrencinin gereksinimleri, nelerin sağlanabileceği ve karşılaşılabilecek durumların neler olabileceği konusunda her iki tarafa da eşit söz hakkı sağlar.

BEP, öğrencinin gereksinimi olan özel eğitim hizmetleri ve ilişkili destek hizmetlerin öğrenciye sunulacağına ilişkin yazılı bir taahhüttür.

BEP ailenin, okulun ve ilişkili tüm birimlerin çalışmalarını ve bunların öğrenciye katkılarını izleme ve değerlendirme aracıdır.



BEP NASIL VE KİMLER TARAFINDAN GELİŞTİRİLİR?

Bireyselleştirilmiş Eğitim Programını Geliştirme Birimi hazırlar. Bu birim; Özel eğitim ve kaynaştırma uygulaması yapılan okullarda BEP’ in geliştirilmesi, uygulanması, değerlendirilmesi amacıyla oluşturulur.

BEP’nın geliştirilmesi için öğrenciyi farklı alanlarda değerlendirecek, onun normal, özel ve destek hizmetlerden en üst düzeyde yararlanmasını sağlayacak kararları alacak bir ekip oluşturulur. Bu ekipte, okul yöneticisi, özel eğitim öğretmeni sınıf öğretmeni, okul psikologu veya rehber öğretmeni, ihtiyaca göre dil ve konuşma terapisti, odyolog, fizik tedavi uzmanı, sosyal çalışmacı, tıp ve sağlık personeli gibi farklı uzmanlar bulunur. BEP ekibinin anahtar üyesi öğrencinin ailesidir. BEP toplantılarına duruma göre öğrencinin kendisi de katılabilir.

BEP Geliştirme Birimi;

Kurum müdürü veya görevlendireceği müdür yardımcısının başkanlığında,

Özel eğitim görevi verilen öğretmen,

Aile,

Özel eğitim gerektiren öğrenci,

Rehber öğretmen-psikolojik danışman,

Eğitim programları hazırlamakla görevli öğretmen,

Özel eğitim gerektiren öğrencinin sınıf öğretmeni veya hazırlanan programın içeriğine uygun branş öğretmeni,

Gerektiğinde izleme tanılama ve değerlendirme ekibinden görevli bir kişiden oluşur.

BEP GELİŞTİRME BİRİMİ ÜYELERİNİN GÖREVLERİ NELERDİR?

Başkan:

1.Birimi oluşturur, üyeleri belirler, toplantıları planlar.

2.Bireyselleştirilmiş eğitim programı geliştirilmesi, uygulanması, izlenmesi ve değerlendirilmesi sürecinde, bireyin gereksinimleri doğrultusunda kurum içi düzenlemeleri yapar.

3.Bireyselleştirilmiş eğitim programı geliştirilmesi sürecinde yapılan çalışmaları, değerlendirmeleri izler, gereksinim duyulan araç-gerecin geliştirilmesi veya sağlanması için özel eğitim hizmetleri kurulu ile eşgüdümlü çalışır.

Özel Eğitim Görevi Verilen Öğretmen:

Kurumun olanaklarına ve bireyin gereksinimlerine göre hazırlanan bireysel eğitim planlarını, kaynaştırma uygulamaları yapılan kurumlar ile özel eğitim kurumlarında uygular.

Değerlendirme ölçeklerinin geliştirilmesinde görüşünü bildirir.

Gerektiğinde bireye, aileye, öğretmene ve kuruma bilgi verir.

Öğretmen:

1.Bireyselleştirilmiş eğitim programlarının hazırlanmasında, uygulanmasında ve değerlendirilmesinde etkin görev alır.

2.Planlanan eğitim programlarını uygulamaya dönüştürür.

3.Bireyin gelişimine göre yeni bireysel eğitim programı önerileri hazırlar.

Aile:

1.Bireyselleştirilmiş eğitim programının geliştirilmesi sürecinde gereksinimleri iletir.

2.Çocuğu ile ilgili hedeflerini ve planlarını belirtir.

3.Eğitim programının uygulanması sırasında çalışmalara etkin bir şekilde katılır, gerektiğinde eğitim araç gereç desteği sağlar.

Rehber Öğretmen Psikolojik Danışman:

1.Bireyin özel eğitim gereksinimleri doğrultusunda görüşünü belirtir ve bireye rehberlik yapar.

2.Bireyin gelişimini izler.

Eğitsel Tanılama, İzleme ve Değerlendirme Ekibi Temsilcisi:

1.Birey için saptanan destek eğitim hizmetlerinin uygulanmasında rehberlik eder.

2.Bireyin gelişimini okul rehberlik ve psikolojik danışma hizmetleri servisi ile işbirliği içinde izler.

Özel Eğitim Gerektiren Birey:

1.Bireyselleştirilmiş eğitim programlarının hazırlanışı sırasında kendi gereksinim ve isteklerini belirtir.

2.Çalışmalara etkin biçimde katılır.

3.Değerlendirme sonrasında çıkan eğitim önlemi ve yöneltme kararında isteğini belirtir.

BEP geliştirme birimi :

Öğrencinin evde, okulda ve toplum içinde neler yapabildiğini, Öğrencinin isteği veya gereksinimlerini, Öğrencinin şuanda neler yapabildiğini,Öncelik sırasına konulmuş eğitsel ihtiyaçların gerçekleştirilmesi amacıyla en çok bir yıllık uzun dönemli amaçlarını, Öğrencinin ne tür bir destek hizmetine gereksinim duyduğunu,Birey için ne tür ve nasıl düzenlemeler yapmak gerektiğini yazarak BEP’i hazırlamış olur.

BEP ekibi görevlerini beş evrede gerçekleştirir:

  1. Değerlendirme öncesi çalışmalar
  2. Değerlendirme
  3. Yerleştirme
  4. Program geliştirme
  5. BEP’nın izlenmesi ve değerlendirilmesi

Değerlendirme öncesi çalışmalar

Gönderme sürecinin düzenlenmesi.Ailenin haberdar edilmesi ve onayının alınması.Ekipteki kişilerin bilgilendirilmesi.Çocuğun değerlendirileceği alanların belirlenmesi.Değerlendirme için gerekli ölçümlerin zaman çizelgesine bağlanması.Toplantı zamanlarının belirlenmesi.

Değerlendirme

Özel gereksinimli öğrencinin performans düzeyini belirlemek üzere yapılan bir dizi ölçmeyi içerir. Değerlendirmenin yapılması için standart testler, ölçüt bağımlı testler, doğal gözlemler, anne baba, öğretmenle görüşme gibi teknikler izlenir. Bu tekniklere; önceki aşamada belirlenen gelişim alanları, çocuğun özrünün eğitsel performansa olası etkileri, yaşı, yaşadığı çevre, bu çevrede kullanılan dil gibi faktörler dikkate alınarak karar verilir. Gerekli ölçmeler yapıldıktan sonra elde edilen veriler yorumlanır.

Yerleştirme

Bu evrede, değerlendirme evresinde ulaşılan sonuçlara bağlı olarak çocuğun yerleştirileceği eğitim ortamına, gereksinim duyulan destek hizmetlere ve bunların sürelerine, zamanına ve kim tarafından yürütüleceğine karar verilir.

Program geliştirme

Bu evre iki temel aşamadan oluşmaktadır. Birincisi, programın hazırlanmasıdır. Değerlendirme aşamasında elde edilen verilere dayalı olarak (bu veriler öğrencinin performans düzeyini gösterir) öğrencinin bir yıl sonunda kazanacağı uzun dönemli amaçlara, kısa dönemli amaçlara, kullanılacak öğretim yöntemlerine ve materyallere karar verilir. Bunlar öğrencinin programına yazılır. İkinci aşama ise hazırlanan programın uygulanmasıdır.

BEP ‘nin izlenmesi ve değerlendirilmesi

Bu evrede, öğrencinin bireyselleştirilmiş eğitim programında yer alan amaçlara ulaşılıp ulaşılmadığını ve alınan kararların doğru olup olmadığını belirlemek, gerekirse değişiklikler yapmak için program izlenir ve değerlendirilir.

Sınıf öğretmeni, öğrenciyi akademik becerilerle ilgili değerlendirip bu konuda gereksinimleri, amaçları ve yöntemleri önerir. Okul rehber öğretmeni davranış sorunlarını belirleyebilir. Özel eğitim öğretmeni programın hem belli bölümlerinin uygulanmasından hem de programın izlenmesi ve değerlendirilmesinden sorumlu olabilir.

BEP BİRİMİ TOPLANTI TUTANAĞI ÖRNEĞİ

BEP DOSYASI 

BEP HAFTALIK AYLIK İLERLEME RAPORLARI

BEP TOPLANTI GÜNDEMİ

BEP ÖRNEK TÜRKÇE DERSİ KABA DEĞERLENDİRME DOSYASI VE ÜNİTELENDİRİLMİŞ PLAN